Η κολονοσκόπηση επισκοπεί το εσωτερικό του παχέος εντέρου με εύκαμπτο ενδοσκόπιο, υπό ήπια καταστολή. Είναι ταυτόχρονα διαγνωστική και θεραπευτική: εντοπίζει και αφαιρεί πολύποδες στην ίδια συνεδρία, προλαμβάνοντας τον καρκίνο. Η καλή προετοιμασία είναι καθοριστική.
Τι είναι η κολονοσκόπηση;
Είναι η ενδοσκοπική επισκόπηση του παχέος εντέρου με εύκαμπτο σωλήνα που φέρει κάμερα. Επιτρέπει βιοψίες και αφαίρεση πολυπόδων (πολυπεκτομή) στην ίδια εξέταση.
Πότε χρειάζεται;
Ενδείκνυται για προσυμπτωματικό έλεγχο (τυπικά από την ηλικία των 45), για συμπτώματα (αιμορραγία, αλλαγή συνηθειών, αναιμία), για παρακολούθηση μετά από πολύποδες ή καρκίνο, και για αφαίρεση πολυπόδων.
Προετοιμασία
Απαιτείται καθαρισμός του εντέρου με ειδική δίαιτα (χαμηλή σε υπόλειμμα) και υπακτικό διάλυμα το προηγούμενο διάστημα. Η ποιότητα της προετοιμασίας καθορίζει την αξιοπιστία της εξέτασης. Ρυθμίζονται ορισμένα φάρμακα (π.χ. αντιπηκτικά).
Πώς γίνεται
Υπό ήπια καταστολή, το ενδοσκόπιο προωθείται και επισκοπείται προσεκτικά ο βλεννογόνος. Όπου χρειάζεται, λαμβάνονται βιοψίες ή αφαιρούνται πολύποδες. Η εξέταση διαρκεί συνήθως 20–40 λεπτά.
Προσυμπτωματικός έλεγχος
Screening σε ασυμπτωματικά άτομα (τυπικά από 45 ετών) για έγκαιρη ανίχνευση και πρόληψη.
Διαγνωστική
Σε συμπτώματα (αιμορραγία, αναιμία, αλλαγή συνηθειών) για διερεύνηση και βιοψίες.
Πολυπεκτομή
Αφαίρεση πολυπόδων στην ίδια συνεδρία — διακόπτει την εξέλιξη προς καρκίνο.
Ανάρρωση
Μετά την υποχώρηση της καταστολής, ο ασθενής επιστρέφει σπίτι την ίδια ημέρα (με συνοδό λόγω της καταστολής). Η καθημερινότητα επανέρχεται συνήθως την επόμενη ημέρα.
Κίνδυνοι & αποτελέσματα
Είναι ασφαλής εξέταση με πολύ χαμηλό ποσοστό επιπλοκών. Σπάνιες επιπλοκές (αιμορραγία, διάτρηση) σχετίζονται κυρίως με την πολυπεκτομή και αντιμετωπίζονται. Το όφελος στην πρόληψη του καρκίνου είναι τεκμηριωμένο.
Συχνές ερωτήσεις ασθενών
Πονάει η κολονοσκόπηση;
Γίνεται υπό ήπια καταστολή, ώστε ο ασθενής να είναι άνετος και χωρίς πόνο. Οι περισσότεροι δεν θυμούνται την εξέταση.
Γιατί είναι τόσο σημαντική η προετοιμασία;
Ένα καλά καθαρισμένο έντερο επιτρέπει την ασφαλή και αξιόπιστη επισκόπηση. Ανεπαρκής προετοιμασία μπορεί να «κρύψει» βλάβες και να απαιτήσει επανάληψη.
Αφαιρούνται οι πολύποδες αμέσως;
Ναι, στις περισσότερες περιπτώσεις οι πολύποδες αφαιρούνται στην ίδια συνεδρία, γεγονός που προλαμβάνει την εξέλιξή τους σε καρκίνο.
Πότε πρέπει να κάνω την πρώτη μου κολονοσκόπηση;
Ο προσυμπτωματικός έλεγχος ξεκινά τυπικά στα 45, ή νωρίτερα επί οικογενειακού ιστορικού ή συμπτωμάτων. Ο χρόνος εξατομικεύεται.